powiatów ziemskich
REGION
POWIATY
Powiaty województwa mazowieckiego
Mazowieckie obejmuje 37 powiatów ziemskich oraz 5 miast na prawach powiatu. Układ powiatowy porządkuje administrację ponad poziomem gmin.
miast wydzielonych
jednostki szczebla powiatowego
Szczebel powiatowy
Powiaty ziemskie i miasta wydzielone
Województwo obejmuje 37 powiatów ziemskich oraz 5 miast na prawach powiatu. Powiaty łączą po kilka lub kilkanaście gmin i organizują część usług publicznych w skali większej niż gmina.
Powiat ziemski
Powiat ziemski obejmuje kilka gmin i ma własną siedzibę administracyjną. Nazwa najczęściej pochodzi od miasta będącego siedzibą władz powiatu.
Miasto na prawach powiatu
Warszawa, Ostrołęka, Płock, Radom i Siedlce wykonują jednocześnie zadania gminy oraz powiatu.
Siedziba powiatu
Siedziba koncentruje część administracji ponadgminnej i usług wykorzystywanych przez mieszkańców całego powiatu.
Zróżnicowanie
Powiaty wokół stolicy i poza nią
Powiaty mazowieckie różnią się charakterem osadnictwa, stopniem urbanizacji oraz relacją z dużymi miastami. Najsilniejsze różnice widać między otoczeniem Warszawy a bardziej peryferyjnymi częściami województwa.
Otoczenie Warszawy
Piaseczyński, pruszkowski, legionowski, wołomiński, otwocki, grodziski i warszawski zachodni tworzą bezpośrednie zaplecze stolicy z intensywną zabudową mieszkaniową i usługową.
Powiaty z silnym miastem
W wielu częściach regionu o charakterze powiatu decyduje jego główny ośrodek miejski, skupiający administrację, szkoły, handel i usługi.
Powiaty o przewadze terenów wiejskich
Poza większymi centrami rozległe obszary mają bardziej rozproszoną sieć miejscowości i większą rolę rolnictwa oraz lokalnych gminnych centrów.
Układ regionalny
Powiat jako część większej sieci
Granice powiatów porządkują administrację, ale codzienne relacje mieszkańców często obejmują sąsiednie powiaty i większe miasta położone poza własną jednostką.
Dojazdy
Praca, szkoły i usługi tworzą przepływy między gminami oraz powiatami, szczególnie w centralnej części województwa.
Usługi ponadlokalne
Szpitale, szkoły ponadpodstawowe, administracja i większy handel skupiają się przede wszystkim w miastach powiatowych.
Powiązania regionalne
Płock, Radom, Siedlce, Ostrołęka i Warszawa oddziałują na otaczające powiaty jako większe centra regionalne.
Pełny wykaz
37 powiatów ziemskich
Wykaz obejmuje wszystkie powiaty ziemskie województwa mazowieckiego w kolejności alfabetycznej.