powiatów ziemskich
REGION
WOJEWÓDZTWO
Mazowieckie
Województwo mazowieckie obejmuje 37 powiatów ziemskich, 5 miast na prawach powiatu oraz 314 gmin.
miast na prawach powiatu
gmin
Rejestr jednostek
Powiaty ziemskie
Powiaty województwa mazowieckiego zestawiono alfabetycznie w układzie rejestrowym.
B–G
- 01
białobrzeski
- 02
ciechanowski
- 03
garwoliński
- 04
gostyniński
- 05
grodziski
- 06
grójecki
K–M
- 07
kozienicki
- 08
legionowski
- 09
lipski
- 10
łosicki
- 11
makowski
- 12
miński
- 13
mławski
N–P
- 14
nowodworski
- 15
ostrołęcki
- 16
ostrowski
- 17
otwocki
- 18
piaseczyński
- 19
płocki
- 20
płoński
- 21
pruszkowski
- 22
przasnyski
- 23
przysuski
- 24
pułtuski
R–Ż
- 25
radomski
- 26
siedlecki
- 27
sierpecki
- 28
sochaczewski
- 29
sokołowski
- 30
szydłowiecki
- 31
warszawski zachodni
- 32
węgrowski
- 33
wołomiński
- 34
wyszkowski
- 35
zwoleński
- 36
żuromiński
- 37
żyrardowski
02
Miasta wydzielone
Miasta na prawach powiatu
Warszawa
miasto na prawach powiatu
Ostrołęka
miasto na prawach powiatu
Płock
miasto na prawach powiatu
Radom
miasto na prawach powiatu
Siedlce
miasto na prawach powiatu
Struktura lokalna
Podział administracyjny
Województwo tworzą powiaty ziemskie, miasta na prawach powiatu oraz gminy miejskie, miejsko-wiejskie i wiejskie. Ten układ obejmuje zarówno największe ośrodki miejskie, jak i rozległe obszary o mniejszej gęstości zabudowy.
Charakter regionu
Województwo o wielu skalach
Mazowieckie nie jest jednorodne. Warszawa tworzy największy ośrodek regionu, ale poza jej bezpośrednim otoczeniem funkcjonują miasta subregionalne, mniejsze miasta powiatowe oraz rozległe obszary wiejskie.
Centrum i otoczenie Warszawy
W centralnej części województwa silnie zaznaczają się powiązania między Warszawą a miejscowościami położonymi w sąsiednich powiatach. Tworzą one gęsty układ miejski i podmiejski.
Ośrodki subregionalne
Płock, Radom, Siedlce i Ostrołęka pełnią ważne funkcje dla swoich części województwa. Skupiają usługi, administrację, edukację i aktywność gospodarczą wykraczającą poza granice pojedynczego miasta.
Mniejsze miasta i obszary wiejskie
Znaczną część województwa tworzą mniejsze ośrodki oraz gminy wiejskie. Ich układ jest związany z lokalnymi drogami, siedzibami gmin, rolnictwem i regionalnymi centrami usług.
Układ osadniczy
Miasta, miejscowości i lokalne centra
Sieć osadnicza obejmuje 111 miast oraz liczne wsie i mniejsze miejscowości. Różnice między częściami województwa wynikają zarówno z położenia względem Warszawy, jak i z historii lokalnych ośrodków.
Duże miasta
Warszawa zdecydowanie dominuje skalą, natomiast Płock, Radom, Siedlce i Ostrołęka tworzą odrębne centra regionalne. Uzupełniają je miasta powiatowe i lokalne.
Strefa podmiejska
Powiaty otaczające Warszawę mają silnie rozwinięte miejscowości mieszkaniowe i usługowe. Piaseczno, Pruszków, Legionowo, Otwock czy Wołomin są częścią rozbudowanego układu metropolitalnego.
Pozostała część województwa
Poza strefą centralną większą rolę zachowują tradycyjne miasta powiatowe i gminne centra obsługujące rozproszone miejscowości wiejskie.
Perspektywa lokalna
Region poza samym podziałem administracyjnym
Codzienny charakter regionu pokazuje Mazowieckie lokalnie: relacje między dużymi miastami, mniejszymi ośrodkami, strefami podmiejskimi i miejscowościami położonymi dalej od Warszawy.
Zakres tematyczny
Mazowieckie w szczegółach
Miasta
Sieć miejska, ośrodki regionalne i mniejsze miasta.
02Powiaty
37 powiatów ziemskich i ich miejsce w strukturze regionu.
03Gminy
Gminy miejskie, miejsko-wiejskie i wiejskie.
04Miejscowości
Miasta, wsie i pozostałe formy osadnictwa.
05Miejsca
Charakterystyczne obszary, ośrodki i krajobrazy województwa.